Kanseri nlemede 10 altn kural 
Kanser szcn duyduu zaman yreini byk bir korku saryordu. 

Ailesinde kansere yakalanm kiiler vard ve bu gen kadn da ayn hastaln penesine deceini dnmekten bir trl kendini alamyordu. Gnler getike yakn bir gelecekte kansere yakalanacana iyiden iyiye inanmaya balamt. Korkunun ecele faydas olmaz derler, bu gen kadn da gnlerini korku iinde geirmek yerine kanser riskini azaltt bilinen nlemlere ba vurabilirdi. 

1- Sigaray unutun

Dnya Salk rgt'nn hazrlad rapora gre, sigara alkanlyla balantl kanser trlerine (rnein akcier kanseri) yakalananlarn saysnda byk bir art var. Sigara alkanl, tam 11 kanser trnde etkili. 

2-Test yaptrn

Kadnlar, mammogram ve smear testi gibi szcklerden hi holanmyorlar. Kendilerini salkl hissettikleri srece de bu nemli testleri yaptrtmaktan kanyorlar. Oysa kanseri, balamak zereyken yakalayp mcadeleye girimek ou zaman hayat kurtarr. 

3-Koruyucu yiyecekler

Posal yiyeceklere arlk vermek, barsak kanserlerini nlyor. Taze meyve sebze ve tahl rnleriyle oluturulan beslenme dzeni baklk sisteminin bata kanser olmak zere pek ok hastala kar direncini artryor. Elma, greyfurt, mango ve kivi gibi meyveler sofradan hi eksik edilmemeli. Lahana, brokkoli, karnbahar gibi sebzeler de kansere kar koruyucu.

4-Alkol azaltn

Alkoll iecekler konusunda asla arya kamamalsnz. Az, grtlak, nefes borusu, yemek borusu ve karacier kanserlerinin genellikle ikiyi fazla karanlarda grlmesi bir rastlant deil. Gnde  kadehten fazla alkoll iki imek, kansere davetiye karr.

5-Gnee dikkat

Gnein hayat ve enerji kayna olduunu hi kimse inkar etmiyor. Fakat meselenin bir de br yz var. Gneteki zararl mor tesi nlar, son yllarda deri kanseri vak'alarnda bir patlama yaratt. Gnee karken her zaman koruyucu losyonlar kullanmalsnz. Yaz aylarnda sabah 11 ve leden sonra 3 aras saatlerde asla gnee kmayn. Gnlk gnelenme sresi 10 dakikay gemesin.

6- aya zaman ayrn

ay, serbest radikallerle kran krana mcadele eden antioksidanlar bakmndan son derece zengin bir iecektir. Fareler zerinde yaplan deneyler, ayn kanserli tmrleri klttn gsterdi. ay st ile kartrarak ierseniz, kanserden korunma ansnz daha yksek olur.

7- Ailenizi aratrn

Ebeveynlerdeki hatal genlerin daha sonraki kuaklarda da kansere neden olabilecei unutulmamal. Meme, rahim, barsak ve prostat kanserlerinin olumasnda genetik faktrler rol oynuyor. Ailede kanser vakalarnn grlmesi, sizin de mutlaka kansere yakalanacanz anlamna gelmez. Sadece byle durumlarda daha tedbirli olup gecikmeden gerekli nlemleri almalsnz.

8-Kilolardan uzak durun

Gnmzn en byk salk problemlerinden biri de ar imanlk. Dnyada giderek yaygnlaan imanlk barsak, bbrek, rahim eperleri ve prostat kanserlerine de yol ayor. te bu nedenle kanserden korunmak iin dengeli ve salkl beslenmeyi ilke edinmelisiniz. Ayrca vcudun hareketsiz kalmamasna da dikkat edilmeli.

9-Deiiklie dikkat

Gnn 24 saatini kendinizi inceleyerek geirmenizi nermiyoruz. Ama vcudunuzdaki beklenmedik deiikliklere de dikkat etmelisiniz. Vcudunuzdaki benlerin renk ve ekil deitirmeleri ya da birden bymeleri, kanser habercisi olabilir. Memelerin dzenli olarak kontrol edilmesi de meme kanserinin erken dnemde tehis edilmesini salar. Barsaklarn faaliyetinde ani deiiklikler ve bunlarn bir haftadan fazla srmesi de tehlike iaretidir.

10- Gvenli seks

Cinsel temas yoluyla geen virtik hastalklar cinsiyet organlarnda kansere neden olabiliyor. Dier sorunlar bir yana, kanserden korunmak iin de gvenli sekse nem verilmeli. Cinsel temas yoluyla bulaan hastalklara kar her zaman tetikte olmalyz. 

Derleyen: Azize BERGN

SORULAR-SORUNLAR

PROSTATA AMELYATSIZ ARE ARIYORUM

Ben 18 yl nce by-pass ameliyat geirdim. 10 yldan beri prostat sorunum var. Kalp ameliyat geirmi olmam nedeniyle narkoz alarak ameliyat olamayacam dncesindeyim. Sizin daha nceki yazlarnzda bahsettiiniz prostata ameliyatsz zm ynteminden ben de yararlanabilir miyim?

Erhan Tiritolu

Daha nceden bir ameliyat geirmi olmanz, bu ameliyat kalp ameliyat bile olsa, genel anestezi altnda prostat ya da baka bir ameliyat geirmeniz iin engel deildir. Tabii ki u anda kalp ya da dier hayati sistemlerinizle ilgili ek bir sorununuz olmamak artyla. Prostat bezi eer byyerek idrar yolunu daraltm ve idrar kesesinde ok miktarda idrar kalntsna yol ayorsa, bu birikme bbreklerinizi zorlayacaktr. Ayrca da prostat bezinin selim karakterli bymeleri ile kanserleri de bazen benzer belirtiler nedeniyle kartrlabilir. Bu nedenle ikayetlerde nemli lekte deime olmasa bile zaman zaman doktor kontroln ihmal etmemek gerekiyor. Bu kontrolde roloji uzman mutlaka ameliyat neriyorsa, kalp doktorunuzla grp ameliyat engel bir halinizin olup olmadn renin. 

Renklere gre beslenin

Dengeli beslenmek ve besinlerin yararlarn aklda tutmak iin renklerine bakmak yeterli. Akdeniz niversitesi Tp Fakltesi Biyokimya Anabilim Dal retim yesi Prof. Dr. Yakup Alcgzel, besinleri renklerine gre 7 kategoriye ayrarak, farkl renklerdeki besinlerin ayr ilevleri olduunu ifade etti. 

MOR 

Patlcan, brtlen, krmz zm, krmz lahana, mrdm erii gibi mor renkli besinler, ok gl antioksidan zellii tar. Salkl dokular ve hcreyi koruyucu maddeler ierir. Kalp hastalklar riskini azaltr. Ancak antioksidanlar, organizmann savunma mekanizmas iin gerekli olan maddelerin yok edilmesine yol aaca iin iki ucu keskin bak gibidir. ly ve dengeyi iyi tutturmak gerekiyor. 

KIRMIZI Domates, karpuz, kan portakal gibi rnler, likopen ierdii iin baz kanser trlerine kar koruyucudur.

TURUNCU Kays, kavun, havu, balkaba gibi rnler karoten maddesi ierir. Karoten hcreleri zararl maddelerden korur. 

SARI-TURUNCU Limon, portakal, armut, mandalina, greyfurt gibi sar ve turuncu renkli besinler, ok gl vitamin deposu. 

SARI-YEL Kabak, salatalk, bezelye, kivi, kvrck salata, spanak, bakla, avakado gibi sar-yeil renkli sebzeler, katarakt gibi eitli gz hastalklarna kar koruyucu zellik tayor. Brokoli, lahana gibi yeil renkli besinlerdeki B vitamininin ncl olan flavanoidler tm vcudun reaksiyonlarn etkiler. 

BEYAZ Prasa, turp, sarmsak, mantar, soan gibi besinlerin yer ald bu grup, baklk sisteminin glenmesine yardmc oluyor. 

Ali GLER/ANTALYA (DHA) 


